Nghị định 201/2025/NĐ-CP quy định chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn đại học quốc gia

TÓM TẮT NGHỊ ĐỊNH 201/2025/NĐ-CP

Chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của Đại học Quốc gia từ 01/9/2025

Ngày 11/07/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định 201/2025/NĐ-CP quy định chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của đại học quốc gia, có hiệu lực từ ngày 01/9/2025.

Nghị định này áp dụng cho các Đại học Quốc gia, các cơ quan, tổ chức và cá nhân liên quan đến quản lý và hoạt động của đại học quốc gia.

- Vị trí và chức năng của Đại học Quốc gia

Đại học Quốc gia là cơ sở giáo dục đại học công lập do Bộ Giáo dục và Đào tạo quản lý, có tư cách pháp nhân, tài khoản riêng và sử dụng con dấu có hình Quốc huy. Đại học quốc gia có chức năng đào tạo các trình độ của giáo dục đại học, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ đa ngành, đa lĩnh vực chất lượng cao, và có một số lĩnh vực đào tạo dẫn đầu trong nước và được xếp hạng cao trên thế giới.

- Nhiệm vụ và quyền hạn của Đại học Quốc gia

1. Tổ chức bộ máy và nhân sự: Đại học quốc gia có quyền quản lý tổ chức bộ máy và nhân sự, thực hiện quy trình nhân sự để báo cáo Bộ Giáo dục và Đào tạo, trình Thủ tướng Chính phủ bổ nhiệm các vị trí lãnh đạo, và ban hành quy định về chế độ làm việc của giảng viên, nghiên cứu viên.
2. Hoạt động đào tạo: Đại học quốc gia phát triển và nâng cao chất lượng giáo dục đại học, xây dựng quy chế đào tạo, và triển khai các chương trình đào tạo đặc biệt nhằm phát hiện và bồi dưỡng nhân tài.
3. Hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo: Đại học quốc gia nghiên cứu và cung cấp luận cứ khoa học, tổ chức hoạt động khoa học và công nghệ, và thực hiện các chương trình khoa học cấp quốc gia và quốc tế.
4. Tài chính và tài sản: Đại học quốc gia là đơn vị dự toán cấp I, quản lý và phân bổ ngân sách, phê duyệt phương án tự chủ tài chính, và quản lý tài sản theo quy định của pháp luật.
5. Các nhiệm vụ và quyền hạn khác: Đại học quốc gia chịu trách nhiệm giải trình trước Chính phủ và các cơ quan liên quan, được ưu tiên đầu tư phát triển, và thực hiện các nhiệm vụ khác do Chính phủ giao.

Nghị định này thay thế Nghị định số 186/2013/NĐ-CP ngày 17/11/2013 của Chính phủ về đại học quốc gia.

 Nghị định 201/2025/NĐ-CP có hiệu lực kể từ ngày 01/09/2025

MỤC LỤC

Điều 1. Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng

Điều 2. Vị trí và chức năng

Điều 3. Nhiệm vụ và quyền hạn của đại học quốc gia

Điều 4. Hiệu lực thi hành

Điều 5. Trách nhiệm thi hành

60 CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM CÓ ĐÁP ÁN

Câu 1: Theo Nghị định 201/2025/NĐ-CP, đại học quốc gia sử dụng con dấu có hình gì?
A. Hình ngôi sao
B. Hình Quốc huy
C. Biểu tượng của Bộ Giáo dục và Đào tạo
D. Biểu tượng riêng của đại học quốc gia
Đáp án đúng: B
Căn cứ trích dẫn: Điều 2, khoản 1: “Đại học quốc gia là cơ sở giáo dục đại học công lập do Bộ Giáo dục và Đào tạo quản lý, có tư cách pháp nhân, có tài khoản riêng và sử dụng con dấu có hình Quốc huy.”
Giải thích: Điều này khẳng định đại học quốc gia là pháp nhân công lập đặc biệt, trực thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo. Việc sử dụng con dấu có hình Quốc huy thể hiện vị thế pháp lý quan trọng, khác biệt so với các cơ sở giáo dục đại học công lập thông thường.

Câu 2: Đại học quốc gia có chức năng chính được quy định tại Nghị định 201/2025/NĐ-CP là gì?
A. Chỉ đào tạo các trình độ giáo dục nghề nghiệp
B. Quản lý nhà nước về giáo dục tại địa phương
C. Đào tạo các trình độ của giáo dục đại học, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ đa ngành, đa lĩnh vực chất lượng cao
D. Cung cấp dịch vụ việc làm cho sinh viên sau tốt nghiệp
Đáp án đúng: C
Căn cứ trích dẫn: Điều 2, khoản 2: “Đại học quốc gia có chức năng đào tạo các trình độ của giáo dục đại học, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ đa ngành, đa lĩnh vực chất lượng cao; có một số lĩnh vực đào tạo dẫn đầu trong nước và được xếp hạng cao trên thế giới.”
Giải thích: Chức năng cốt lõi được quy định rõ ràng là đào tạo, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ. Cụm từ “đa ngành, đa lĩnh vực chất lượng cao” nhấn mạnh tính chất tổng hợp, liên ngành và mục tiêu vươn tới chất lượng vượt trội của mô hình đại học quốc gia.

Câu 3: Theo quy định, cơ quan nào có thẩm quyền trình Thủ tướng Chính phủ bổ nhiệm Giám đốc đại học quốc gia?
A. Hội đồng đại học quốc gia
B. Ủy ban nhân dân thành phố trực thuộc Trung ương
C. Bộ Khoa học và Công nghệ
D. Bộ Giáo dục và Đào tạo
Đáp án đúng: D
Căn cứ trích dẫn: Điều 3, khoản 1, điểm b: “Thực hiện quy trình về công tác nhân sự để báo cáo Bộ Giáo dục và Đào tạo trình Thủ tướng Chính phủ bổ nhiệm, miễn nhiệm chủ tịch hội đồng đại học quốc gia, giám đốc đại học quốc gia, phó giám đốc đại học quốc gia theo quy định của Đảng, pháp luật có liên quan;”
Giải thích: Quy trình nhân sự được thực hiện theo cơ chế đại học quốc gia báo cáo Bộ Giáo dục và Đào tạo, sau đó Bộ mới trình Thủ tướng. Điều này thể hiện mối quan hệ quản lý nhà nước trực tiếp giữa Bộ và đại học quốc gia.

Câu 4: Đối với các thành viên hội đồng đại học quốc gia (trừ trường hợp đã quy định tại điểm b khoản 1 Điều 3), ai có thẩm quyền quyết định việc bổ sung, thay thế?
A. Thủ tướng Chính phủ
B. Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo
C. Đại học quốc gia
D. Hội đồng đại học quốc gia
Đáp án đúng: C
Căn cứ trích dẫn: Điều 3, khoản 1, điểm d: “Quyết định và báo cáo Thủ tướng Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc bổ sung, thay thế các thành viên của hội đồng đại học quốc gia (trừ trường hợp thành viên được quy định tại điểm b khoản này);”
Giải thích: Đây là một điểm nhấn quan trọng về tính tự chủ của đại học quốc gia. Thay vì phải xin ý kiến phê duyệt trước, đại học quốc gia được quyền chủ động quyết định và chỉ thực hiện nghĩa vụ báo cáo sau với cấp có thẩm quyền.

Câu 5: Để thu hút, phát huy nguồn nhân lực chất lượng cao trong nước và quốc tế, đại học quốc gia có quyền ban hành quy định về chế độ làm việc của ai?
A. Chỉ đối với giảng viên cơ hữu
B. Đối với giảng viên và nghiên cứu viên
C. Đối với toàn bộ viên chức và người lao động
D. Đối với chuyên gia nước ngoài
Đáp án đúng: B
Căn cứ trích dẫn: Điều 3, khoản 1, điểm đ: “Ban hành quy định về chế độ làm việc của giảng viên, nghiên cứu viên theo quy định của pháp luật áp dụng trong đại học quốc gia để thu hút, phát huy nguồn nhân lực chất lượng cao trong nước và quốc tế;”
Giải thích: Quy định này cho phép đại học quốc gia linh hoạt xây dựng cơ chế làm việc riêng, phù hợp với đặc thù của đội ngũ giảng viên và nghiên cứu viên. Đây là công cụ quan trọng để cạnh tranh nhân tài trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

Câu 6: Theo Nghị định, đại học quốc gia có được quyết định giao kết hợp đồng lao động với giảng viên, nhà khoa học có uy tín trong và ngoài nước hay không?
A. Không, phải thông qua Bộ Giáo dục và Đào tạo
B. Có, nhưng chỉ đối với giảng viên trong nước
C. Có, theo quy định của pháp luật để bảo đảm nhu cầu giảng dạy, nghiên cứu khoa học
D. Không, phải thông qua Thủ tướng Chính phủ
Đáp án đúng: C
Căn cứ trích dẫn: Điều 3, khoản 1, điểm e: “Quyết định giao kết hợp đồng lao động với giảng viên, nhà khoa học, chuyên gia có uy tín trong và ngoài nước theo quy định của pháp luật để bảo đảm nhu cầu giảng dạy, nghiên cứu khoa học;”
Giải thích: Đại học quốc gia được trao quyền tự chủ cao trong việc tuyển dụng nhân tài, bao gồm cả người nước ngoài. Điều này giúp các đại học quốc gia chủ động xây dựng đội ngũ giảng viên, nhà khoa học đầu ngành mà không phải qua nhiều thủ tục hành chính trung gian.

Câu 7: Về hoạt động đào tạo, Quy chế đào tạo các trình độ của giáo dục đại học do cơ quan nào ban hành?
A. Đại học quốc gia tự ban hành
B. Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành
C. Thủ tướng Chính phủ ban hành
D. Hội đồng đại học quốc gia ban hành
Đáp án đúng: B
Căn cứ trích dẫn: Điều 3, khoản 2, điểm b: “Xây dựng Quy chế đào tạo các trình độ của giáo dục đại học, báo cáo Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo để ban hành theo quy định của Luật Giáo dục đại học và các quy định của pháp luật có liên quan;”
Giải thích: Mặc dù được trao quyền xây dựng, thẩm quyền ban hành Quy chế đào tạo vẫn thuộc về Bộ trưởng. Điều này đảm bảo tính thống nhất trong hệ thống giáo dục đại học quốc gia, đồng thời vẫn phát huy vai trò đề xuất của đại học quốc gia.

Câu 8: Đại học quốc gia được phép triển khai các chương trình đào tạo đã được thực hiện trong nước ra nước ngoài thông qua hình thức nào?
A. Thành lập phân hiệu tại nước ngoài
B. Các chương trình hợp tác, liên kết quốc tế phù hợp quy định của pháp luật
C. Chuyển giao toàn bộ chương trình cho cơ sở giáo dục nước ngoài
D. Cử giảng viên sang nước ngoài giảng dạy
Đáp án đúng: B
Căn cứ trích dẫn: Điều 3, khoản 2, điểm c: “...triển khai các chương trình đào tạo đã được thực hiện trong nước ra nước ngoài thông qua các chương trình hợp tác, liên kết quốc tế phù hợp quy định của pháp luật.”
Giải thích: Quy định này mở ra cơ hội “xuất khẩu” chương trình đào tạo chất lượng cao của Việt Nam ra thế giới. Hình thức hợp tác, liên kết quốc tế là kênh phù hợp để quốc tế hóa giáo dục đại học, nâng cao vị thế của đại học quốc gia.

Câu 9: Về hoạt động khoa học và công nghệ, đại học quốc gia có nhiệm vụ nghiên cứu, cung cấp luận cứ khoa học nhằm mục đích gì?
A. Phục vụ riêng cho hoạt động đào tạo của đại học
B. Góp phần xây dựng định hướng, chủ trương, chính sách, chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước
C. Tăng cường hợp tác với doanh nghiệp trong nước
D. Nâng cao uy tín của giảng viên trên trường quốc tế
Đáp án đúng: B
Căn cứ trích dẫn: Điều 3, khoản 3, điểm a: “Nghiên cứu, cung cấp luận cứ khoa học nhằm góp phần xây dựng định hướng, chủ trương, chính sách, chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, bảo đảm quốc phòng, an ninh và hội nhập quốc tế;”
Giải thích: Đại học quốc gia không chỉ là cơ sở đào tạo mà còn là “đầu não” trong việc cung cấp luận cứ khoa học cho sự phát triển quốc gia. Điều này thể hiện vai trò chiến lược, tư vấn chính sách của các đại học quốc gia.

Câu 10: Đại học quốc gia được đề xuất và thực hiện các chương trình khoa học và công nghệ cấp quốc gia, cấp bộ khi nào?
A. Khi có nhu cầu của đại học
B. Khi được cấp có thẩm quyền phê duyệt
C. Khi có kinh phí đối ứng
D. Khi có sự đồng ý của Bộ Tài chính
Đáp án đúng: B
Căn cứ trích dẫn: Điều 3, khoản 3, điểm c: “Đề xuất và thực hiện các chương trình khoa học và công nghệ cấp quốc gia, cấp bộ khi được cấp có thẩm quyền phê duyệt;”
Giải thích: Quy định này khẳng định vai trò chủ động của đại học quốc gia trong việc đề xuất các nhiệm vụ khoa học công nghệ lớn. Tuy nhiên, việc thực hiện chỉ được triển khai sau khi có sự phê duyệt từ cấp có thẩm quyền, đảm bảo tính thống nhất trong quản